Σφάλμα
  • JUser: :_load: Αδυναμία φόρτωσης χρήστη με Α/Α (ID): 76

Ακολουθώντας τα ψίχουλα του νόμου Μποσμάν…

Γράφτηκε από 
Απόψεις Δευτέρα, 21 Σεπτεμβρίου 2015 20:11
Ακολουθώντας τα ψίχουλα του νόμου Μποσμάν…

Ομολογουμένως, ήταν η κομβικότερη καμπή του σύγχρονου ποδοσφαίρου, και η κίνηση που σμίλεψε τη  μορφή που το άθλημα έχει λάβει πλέον. Σήμερα, 20 χρόνια μετά την καινοτομία του Ελβετού Μποσμάν, ο οποίος ως άλλος … κοντορεβυθούλης έστρωσε το μονοπάτι της χειραφέτησης των συναδέλφων του με τα πρώτα ψίχουλα, δείχνοντάς τους το δρόμο, οι ποδοσφαιριστές αποφασίζουν να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους.

Γράφει ο Δημόκριτος Παπαλεξόπουλος

(Αναδημοσίευση του άρθρου, λόγω της επικείμενης απεργίας του ΠΣΑΠ, του Συνδέσμου των Αμοιβόμενων Ποδοσφαιριστών της χώρας μας).

Ποιος θα το περίμενε ότι η διαμάχη ενός –όχι και τόσο διάσημου- Βέλγου ποδοσφαιριστή, με την ομάδα του, θα αποτελούσε το καλούπι που θα προσέδιδε στο ποδόσφαιρο την εικόνα που όλοι παρακολουθούμε σήμερα;

Στα μέσα της δεκαετίας του 90’ ο Ζαν-Μαρκ Μποσμάν, όντας δέσμιος της τότε ομάδας του, Λιέγης, δεν εδύνατο να μεταγραφεί στη γαλλική Δουνκέρκη, ενώ μάλιστα, το συμβόλαιό του με την πρώτη είχε ήδη λήξει. Ο … ασυμβίβαστος Βέλγος ποδοσφαιριστής έπραξε, αυτό που φαντάζει ως αυτονόητο σήμερα, και τότε έμοιαζε με τη … διάβαση του Ρουβικώνα, ήτοι, να διεκδικήσει τα δικαιώματά του στο Ανώτατο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Η δικαίωση του Μποσμάν τον Δεκέμβριο του 1995, που καταγράφηκε ως «νόμος Μποσμάν», άλλαξε για πάντα τον επαγγελματικό αθλητισμό, κατοχυρώνοντας την ελεύθερη μετακίνηση επαγγελματιών αθλητών στις χώρες-μέλη.

Βέβαια, κάθε τι καινούριο, όσο κι αν προορίζεται για να «λύσει τα χέρια» θα φέρει  μοιραία αναταράξεις και ανορθογραφίες. Η υπόθεση Μποσμάν έσκασε κυριολεκτικά ως κεραυνός εν αιθρία και το πόσο απροετοίμαστη ήταν η ευρωπαϊκή ποδοσφαιρική ομοσπονδία (UEFA), καθώς και η διεθνής ποδοσφαιρική συνομοσπονδία (FIFA), φάνηκε από την αρχική αντιμετώπιση του θέματος. Οπως «μαρτύρησε» ο διευθυντής της σκωτσέζικης Σέλτικ κ. Μπράιαν Γουίλσον, δύο χρόνια πριν από την έκδοση της απόφασης η FIFA προσπάθησε να «παγώσει» την υπόθεση προσφέροντας ένα εκατομμύριο δολάρια στον Βέλγο ποδοσφαιριστή, ο οποίος βρισκόταν στο Στρασβούργο για μια συνάντηση με διάφορες ενώσεις ποδοσφαιριστών.

Φευ… Το νερό είχε ήδη μπει στ’ αυλάκι! Μια σημαντική συνέπεια ήταν πως ο «νόμος Μποσμάν» ακύρωσε όλους τους κανονισμούς των ομοσπονδιών των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που σχετίζονταν με μεταγραφές ποδοσφαιριστών των οποίων τα συμβόλαια έληγαν. Επιπροσθέτως, πάρθηκε η απόφαση πως κάθε ομάδα μπορούσε πλέον να έχει στο ρόστερ της κοινοτικούς ποδοσφαιριστές χωρίς κάποιο όριο,  αντίθετα με τους ξένους εκτός Ένωσης (μη κοινοτικοί), για τους οποίους κάθε ομοσπονδία έχει ειδικούς κανονισμούς.

Και επειδή defacto , κάθε νόμισμα έχει δύο όψεις, η καινούρια συνθήκη αφενός έδωσε περισσότερα δικαιώματα στους ποδοσφαιριστές, εντούτοις, άλλαξε άρδην το παγκόσμιο ποδοσφαιρικό τοπίο, με την πρώτη δεκαετία να μπορεί να χαρακτηριστεί ως μεταβατική περίοδος, όπου συνέβησαν πράγματα και θαύματα! Ενδεικτικά, τα Χριστούγεννα του 1999 η Τσέλσι έγινε η πρώτη αγγλική ομάδα που παρατάχθηκε σε αγώνα της Πρέμιερ Λιγκ με 11 μη βρετανούς ποδοσφαιριστές, ενώ λίγα χρόνια αργότερα η επίσης αγγλική Αρσεναλ, με προπονητή τον Αρσέν Βενγκέρ, ταξίδεψε με ολόκληρη 16άδα χωρίς Βρετανό ποδοσφαιριστή για αγώνα εναντίον της Κρίσταλ Πάλας, ενώ παρόμοια φαινόμενα υπήρξαν σε όλα τα μήκη και πλάτη της Ευρώπης, σε όλα τα ομαδικά αθλήματα.

Ανάμεσα στις «τερατογενέσεις» της νέας τάξης πραγμάτων , μπορούμε να συμπεριλάβουμε τη διεύρυνση της ψαλίδας μεταξύ των μεγάλων και των μικρών συλλόγων, ενώ το ίδιο συνέβη με τους μισθούς των ποδοσφαιριστών, με τη συνθήκη να δημιουργεί πολλούς εκατομμυριούχους, αλλά και πολλούς φτωχούς αθλητές. Παράλληλα, η κατάργηση των ευρωπαϊκών ποδοσφαιρκών συνόρων, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως η μία από τις εφτά πληγές του φαραώ για τις εκάστοτε ακαδημίες. Οι διερχόμενοι κοινοτικοί παίκτες έμελλε να είναι οι … ακρίδες που θα κατέστρεφαν τις σοδειές γηγενών παικτών, στερώντας τους τις ευκαιρίες ανέλιξης. Η εφαρμογή ενός νόμου που ήρθε για να δώσει ευκαιρίες σε κάποιους ,την ίδια στιγμή τις στερούσε από κάποιους άλλους…

Για να φτάσουμε στο 2015, όπου οι ποδοσφαιριστές αποφασίζουν να …. Μποσμανίσουν! Με δήλωση τους προέδρου της ένωσης των ποδοσφαιριστών (FIFPro) , Φιλίπ Πιά, το μεταγραφικό σύστημα, κατά το οποίο οι παίκτες πωλούνται μεταξύ συλλόγων για κόστη που κυμαίνονται από μερικές χιλιάδες ευρώ έως δεκάδες εκατομμύρια, αντιπροσωπεύει «τα συμφέροντα των καρτέλ».

«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κρατάει το κλειδί για τη μεταρρύθμιση της βιομηχανίας του επαγγελματικού ποδοσφαίρου περισσότερο απ' όσο μπορεί οποιαδήποτε διαδικασία εσωτερικής μεταρρύθμισης, με την απλή εφαρμογή του νόμου», δήλωσε ο Πιά και συνέχισε: «Η FIFA απέτυχε να διαχειριστεί το επαγγελματικό ποδόσφαιρο με τον ίδιο τρόπο που απέτυχε να διαχειριστεί τον εαυτό της. Τα εμπορικά συμφέροντα των λίγων επικρατούν, ενώ η πλειοψηφία των παικτών και των συλλόγων βρίσκονται σε μειονεκτική θέση. Είναι καιρός το κράτος Δικαίου να υπερισχύσει έναντι των συμφερόντων των καρτέλ. Όσοι επωφελούνται από αυτό είναι λίγοι: μεγάλοι σύλλογοι, ατζέντηδες και ιδιοκτήτες τρίτων. Αυτοί που υπονομεύονται είναι πολλοί και τώρα εμείς ζητάμε αλλαγή» .

Αυτό που ουσιαστικά ζητά η FIFPro, ανοίγοντας την κουρτίνα του ποδοσφαίρου για την θέαση της αυγής μιας νέας εποχής στο άθλημα, είναι όλα τα συμβόλαια των ποδοσφαιριστών με μία ομάδα να έχουν μέγιστη διάρκεια τέσσερα χρόνια και ύστερα από τα δύο πρώτα χρόνια οι ποδοσφαιριστές να μπορούν να εξαγοράσουν το υπόλοιπο του συμβολαίου τους χωρίς τις ρήτρες των ομάδων. Μάλιστα, η FIFPro κινείται ήδη νομικά εναντίον της FIFA και πριν μερικές ημέρες κατατέθηκε στο Ευρωπαϊκό δικαστήριο η αγωγή, με την οποία ζητά την τροποποίηση του συστήματος των μετεγγραφών και την απόκτηση περισσότερων δικαιωμάτων από τους παίκτες.

Οι δικηγόροι της FIFPro είναι αισιόδοξοι για την έκβαση της υπόθεσης υπέρ των πελατών τους και θεωρούν ότι η επίδρασή της θα είναι αντίστοιχη με αυτή της υπόθεσης Μποσμάν.
Στη αγωγή περιλαμβάνεται και ρύθμιση για το μέγιστο ποσοστό κέρδους των μάνατζερ από μία μετεγγραφή. Επίσης, προτείνεται ο περιορισμός του αριθμού των ποδοσφαιριστών που θα ανήκουν σε μία ομάδα. Η πιθανότητα δικαίωσης των ποδοσφαιριστών είναι μεγάλη, αλλά η απόφαση δεν αναμένεται προ των δέκα μηνών, ενώ για να εφαρμοστούν τα νέα δεδομένα θα χρειαστεί να παρέλθουν περίπου τρία χρόνια.

Από τη μια λοιπόν, οι ποδοσφαιριστές προχωρούν ακόμη ένα βήμα ώστε να μην αποτελούν έρμαια του εκάστοτε συλλόγου και από την άλλη τα ήδη ατελείωτα ταξίδια των αθλητών, αναμένεται να … πολλαπλασιαστούν. Οι εποχές όπου οι παίκτες συνέδεαν την καριέρα τους με ένα κλαμπ, ενδέχεται να παρέλθουν ανεπιστρεπτί, αν κάτι τέτοιο δεν έχει ήδη συμβεί, προς απογοήτευση των … ρομαντικών φιλάθλων.

Βέβαια, το κύριο θέμα που ανακύπτει είναι πως το ποδόσφαιρο έχει πάρει μια τροπή όπου ο καλύτερος ποδοσφαιριστής είναι ένας, δεν παίζει σε συγκεκριμένη  θέση και δεν κατάγεται από καμιά χώρα: το χρήμα. Το ταλέντο εμπορευματοποιείται, το άθλημα και οι αξίες του κονιορτοποιούνται στη θέα του χρήματος και η λογική της μεγιστοποίησης του κέρδους επισκιάζει την όποια αμιγώς αθλητική προσπάθεια βελτίωσης του αθλήματος. 

Αλλά ποιο άθλημα; Όλοι κάνουν λόγο  για «προϊόν», τη στιγμή που οι ποδοσφαιριστές αναπαριστούν ... στατιστικές πίτες , όντας κατακερματισμένοι σε ποσοστά τα οποία κατέχουν, πέρα από τις ομάδες , ιδιωτικές επιχειρήσεις, γραφεία ατζέτηδων, συγγενείς, αλλά και οι ίδιοι. Τρανό παράδειγμα ο Βραζιλιάνος Νεϊμάρ, τα δικαιώματα του οποίου θυμίζουν … μετοχές σε πολυεθνική!

Όπως και να ‘χει, η όποια προσπάθεια αλλαγής της καθεστηκυίας τάξης, πρέπει να αποβλέπει στην βελτίωση του αθλήματος αυτού καθ’ αυτού. Οι ποδοσφαιριστές, αποτελώντας τον κύριο πυλώνα του παγκόσμιου αυτού οικοδομήματος, οφείλουν να παλέψουν για τα δικαιώματά τους , όπως πράττει, ή τουλάχιστον θα έπρεπε να πράττει κάθε  επαγγελματικός κλάδος. Και για όσους αναθεματίζουν κάνοντας λόγο για «ζάμπλουτα παλιόπαιδα» τα οποία πλουτίζουν επειδή απλά κλωτσούν ένα τόπι, ας έχουν στην άκρη του μυαλού τους πως για κάθε εκατομμυριούχο ποδοσφαιριστή που διαφημίζει σαμπουαν και κολώνιες, συνοδεύει μοντέλα και οδηγεί κάθε τι προσομοιάζει σε … Μπατμομπίλ, υπάρχουν δεκάδες άλλοι που ζουν στα όρια της ανέχειας.

Έτσι, δεν αναμένεται μια διαφορετική μέρα μόνο στην Ελλάδα μετά τις εκλογές, καθώς και το «όπιο του λαού», το ποδόσφαιρο, δε θα ‘ναι ποτέ πια το ίδιο…

Προσθήκη σχολίου

4 σχόλια